Embodied Carbon Benchmark – kluczowy współczynnik do osiągnięcia zerowego całkowitego śladu węglowego netto, który muszą uzyskać wszystkie budynki do roku 2050 - został zmniejszony o ok. 50 proc. w stosunku do budynku bazowego. Dzięki temu Panattoni zaoszczędziło 46 868 t CO2, a zrównoważony proces budowy wsparła analiza efektywności realizacji dostaw prefabrykatów. Do 10 minut (z 30) skrócono średni czas pobytu samochodu na budowie. Zaoszczędzone 20 minut przełożyło się na mniej spalonego oleju napędowego, co z kolei wyemitowałoby dodatkowe 24 000 kg CO2!
Licząca 200 000 m kw. inwestycja w Świebodzinie jest przykładem tego, jak Panattoni – deweloper powierzchni przemysłowych zajmujący od 6 lat pierwsze miejsce w europejskim rankingu Property EU – skutecznie ogranicza ślad węglowy w swojej działalności. Do emisji dwutlenku węgla prowadzi nie tylko oświetlenie, ogrzewanie lub chłodzenie budynków. Znaczącą emisję powoduje także samo wydobycie surowców dla budownictwa, ich przetwarzanie, produkcja materiałów budowlanych i wreszcie ich transport.
Budownictwo odpowiada za 38 proc. światowych emisji CO2. Z tego 28 proc. jest uwalnianych w trakcie użytkowania budynku (ślad węglowy operacyjny) a 10 proc. w trakcie wydobycia, produkcji i transportu materiałów budowlanych, samej budowy oraz rozbiórki (ślad węglowy wbudowany). Bez pełnej dekarbonizacji budynków Europa nie osiągnie klimatycznej neutralności.
Większa efektywność energetyczna budynków
Zmniejszanie operacyjnego śladu węglowego daje najbardziej widoczne i łatwe do oszacowania efekty. Mniejsze zapotrzebowanie budynku na energię bezpośrednio przekłada się na mniejsze emisje CO2. – Wszystkie nasze nowobudowane obiekty certyfikujemy w systemie BREEAM na poziomie Excellent. BTS w Świebodzinie też przeszedł taką certyfikację i otrzymał jedną z najwyższych ocen w historii branży nieruchomości przemysłowych w kraju – 76,34 proc. Spełniając rygorystyczne wymagania certyfikatu, ograniczyliśmy zużycie energii w tym obiekcie o 55 proc. i o tyle samo wody pitnej. Przynosi to zmniejszenie szkodliwych emisji, realne oszczędności na kosztach mediów dla najemców oraz pomaga im w osiąganiu ich celów klimatycznych – wyjaśnia Emilia Dębowska, Sustainability Director w Panattoni.
To efekt stosowania różnych narzędzi i systemów umożliwiających pełną kontrolę, monitorowanie i zarządzanie energią. Wykorzystywane jest wyłącznie oświetlenia LED i automatyczne sterowanie nim, centralne systemy monitorowania zużycia energii i wody, inteligentne systemy do automatycznej kontroli dachów płaskich, ale także szklane fasady biur zwiększające dostęp światła dziennego czy stosowanie lokalnej roślinności wokół budynków, która nie wymaga podlewania.
Zielona energia w służbie redukcji operacyjnego śladu węglowego
Ważnym elementem redukcji śladu węglowego w trakcie użytkowania budynku jest wykorzystanie energii pochodzącej z odnawialnych źródeł. - Tylko w 2021 r. dostarczyliśmy do naszych magazynów, parków i centrów dystrybucyjnych 250 000 MWh energii pochodzącej z odnawialnych źródeł. Zielona energia napędza już obiekty o łącznej powierzchni 3 mln m kw. W tym roku zwiększymy energię z OZE do 312 000 MWh, co zmniejszy emisję CO2 o 160 000 ton – mówi Emilia Dębowska. BTS w Świebodzinie wyposażony jest w 4 000 paneli, co przy niskim zapotrzebowaniu na energię pierwotną oznacza emisję CO2 niższą o ponad 1000 ton rocznie.
Cykl życia budynku
Dekarbonizacja budynku musi wykroczyć daleko poza energię zużywaną przez obiekt. Tzw. wbudowany ślad węglowy związany jest z całym cyklem życia budynku, począwszy od produkcji materiałów i wyrobów budowlanych, ich transportu i samego procesu budowy po renowację, przebudowę lub ewentualną rozbiórkę.
Wszystko zaczyna się od projektowania. Panattoni już na tym etapie dokonuje analizy, przeprowadza modelowanie energetyczne obiektów, wykorzystuje technologię BIM (Building Information Modeling), czyli modelowania informacji o budynku. Dzięki niemu można stworzyć obiekt w wirtualnym świecie poczynając od jego koncepcji, aż na oddaniu do użytku kończąc. Wirtualna inwestycja ma wszystkie możliwe parametry rzeczywistego budynku. Dzięki temu można przeanalizować dużo więcej informacji niż w projekcie powstałym w 2D, jak np. koszt, ilość materiałów, czas realizacji, a także wychwycić błędy w projekcie czy właściwie zaplanować budowę, bo to wszystko wpływa na ślad węglowy.
Surowce z ekologicznym stemplem
W fazie projektowania inwestycji w Świebodzinie pod uwagę wzięto emisję wynikającą z zastosowanych materiałów budowlanych. Podczas ich doboru, kierowano się certyfikatami środowiskowymi z grupy EMS (Environmental Management Systems), takimi jak EPD (między innymi drzwi, izolacja, płyty regipsowe), FSC (drewno konstrukcyjne i budowlane legalnego pochodzenia), ISO 14001 producenta (np. słupy betonowe, izolacja).
Istotny był wybór dostawców i producentów materiałów w bliskim zasięgu budowy. Przez współpracę z lokalnym odbiorcą odpadów, do 3,1 km ograniczono średni dystans pokonywany podczas ich transportu. Przy pomocy specjalnej aplikacji, zbierano dane ze wszystkich transportów (ilość przebytych przez samochód km, rodzaj samochodu i paliwa), co pozwoliło na pełne oszacowanie śladu węglowego w trakcie budowy.
Analiza LCA
Zrównoważony proces budowy inwestycji w Świebodzinie - wsparty analizą efektywności realizacji dostaw prefabrykatów i ich automatyczną kontrolą - pozwolił ograniczyć emisję o 130 550 t CO2 co stanowi ograniczenie o 14,5% CO2. Było to możliwe dzięki:
· optymalizacji transportu materiałów i obniżeniu średniej odległości pokonywanej przez pojazdy dostawcze;
· znacznemu skróceniu czasu weryfikacji dostaw, zmniejszając tym samym ilość benzyny spalanej przez samochody podczas oczekiwania;
· harmonogramowaniu dostaw - zminimalizowało to zaleganie materiałów, prowadzące do ich uszkodzenia, co dodatkowo ograniczyło ruch samochodowy.
W efekcie obiekt w Świebodzinie ma niższy o 50,1 proc. współczynnik Embodied Carbon Benchmark (kg CO2e/m2). Wynosi on 251 kg CO2e/m2, a średni 503 kg CO2e/m2. Emituje tym samym o ok. 46 868 t CO2 mniej niż budynek referencyjny.
Przedłużanie żywotności materiałów i budynków
Sektor budownictwa wytwarza jedną trzecią światowych odpadów i zużywa połowę surowców. Jednocześnie jest tym obszarem, w którym gospodarowanie zasobami i wdrożenie zasad gospodarki o obiegu zamkniętym jest niezwykle efektywne. W duchu tych zasad powstają wszystkie inwestycje Panattoni – pod uwagę brany jest cały cykl życia budynku, włącznie ze zmianą jego funkcji w przyszłości. Chodzi o to, by przyszła przebudowa, modernizacja i ponowna adaptacja lub rozbiórka były jak najmniej szkodliwe dla środowiska. To oznacza zaprojektowanie budynku tak, by był wykonany z elementów łatwych do demontażu i ponownego wykorzystania oraz pochodzących z recyklingu. W Świebodzinie poziom recycklingu sięgnął 96 proc.
Recykling na poziomie ponad 90 proc. cechuje już zresztą wiele obiektów Panattoni. Dotyczy to zwłaszcza inwestycji typu brownfield. - Materiały z rozbiórki traktowane są jako półprodukty i wykorzystywane ponownie na etapie budowy lub w innych procesach. Tam, gdzie jest to możliwe wprowadzamy do obiegu wtórnego kruszywo np. przetwarzany jest beton i wykorzystywany do podbudów – tłumaczy Norbert Sumisławski, Managing Director Project Management w Panattoni.
Stosowanie idei gospodarki o obiegu zamkniętym powoduje, że inwestycje Panattoni są projektowane, budowane i ewentualnie ponownie wykorzystane bez zbędnego marnowania surowców, niszczenia środowiska i degradacji ekosystemów. Jednocześnie potrzebują mniej energii w trakcie użytkowania. Pokazuje to ślad węglowy liczony na każdym etapie życia budynku.
